Autonomia Palestyńska
| السلطة الوطنية الفلسطينية As-Sulta al-Watanijja al-Filastinijja Palestyńskie Władze Narodowe |
|||||
|
|||||
| Hymn: Biladi (Mój kraj) |
|||||
 |
|||||
| Konstytucja | Palestyńska Karta Narodowa | ||||
| Język urzędowy | arabski | ||||
| Stolica | Ramallah | ||||
| Ustrój polityczny | demokracja | ||||
| Głowa państwa | szef prezydencji palestyńskiej Mahmud Abbas | ||||
| Szef rządu | Premier Salam Fajjad | ||||
| Rada Legislacyjna | przewodniczący Rady Abdel Aziz Duwaik | ||||
| Liczba ludności (2005) • całkowita • gęstość zaludnienia • narodowości |
ok. 4 mln ok. 623 osób/km² Żydzi, Arabowie (gł. izraelscy i palestyńscy) |
||||
| Jednostka monetarna | nowy szekel (ILS (NIS)) | ||||
| Utworzenie | na mocy Porozumienia z Oslo zawartego między Izraelem i OWP, które doprowadziło do utworzenia Autonomi Palestyńskiej 13 września 1993 |
||||
| Religia dominująca | Islam | ||||
| Strefa czasowa | UTC +2 – zima UTC +3 – lato |
||||
| Domena internetowa | .ps | ||||
| Kod samochodowy | PS | ||||
| Kod telefoniczny | +970 | ||||
 |
|||||
Autonomia Palestyńska (arab.: السلطة الوطنية الفلسطينية - As-Sulta al-Watanijja al-Filastinijja; hebrajski: הרשות הפלסטינית - Haraszut HaFalastinit) jest tymczasową strukturą administracyjną zarządzającą obszarem Strefy Gazy i częścią Zachodniego Brzegu, znanych łącznie pod nazwą Palestyny.
Powszechnie stosowana w Polsce nazwa Autonomia Palestyńska nie odpowiada dokładnie nazwie oficjalnej, której tłumaczenie to Palestyńskie Władze Narodowe. Dodatkowo, termin Autonomia Palestyńska jest powszechnie w Polsce utożsamiany z państwem palestyńskim jako terytorium składającym się ze Strefy Gazy i części Zachodniego Brzegu. Jest to błąd - Państwo Palestyna i Autonomia Palestyńska to dwie różne rzeczy. Państwo Palestyna zostało proklamowane w listopadzie 1988 w Algierze przez Palestyńską Radę Narodową. Nie posiada jednak suwerenności nad żadnym obszarem i nie jest państwem w myśl prawa międzynarodowego. Istniejące organy Autonomii Palestyńskiej nie są organami państwa palestyńskiego, choć zasady procesu pokojowego przewidują, że tak docelowo ma się stać.
[edytuj] Historia i system polityczno-prawny
Autonomia Palestyńska została ustanowiona w 1994 roku w wyniku porozumień z Oslo, na okres 5 lat - do czasu ostatecznego porozumienia pokojowego. Porozumienie nie zostało jednak zawarte, a tymczasowe władze rządzą do tej pory. W gestii władz palestyńskich znajdują się obszary A i B Palestyny (zob. niżej).
W latach 1994-2004 prezydentem Autonomii był Jaser Arafat. W styczniu 1996 roku przeprowadzono wybory do Palestyńskiej Rady Legislacyjnej(parlamentu), które wygrała partia Fatah. Przewodniczącym parlamentu został Ahmed Korei. W roku 2003 utworzono urząd premiera Autonomii Palestyńskiej. Od kwietnia do października obowiązki premiera sprawował Mahmud Abbas, jednak zrezygnował po konflikcie z Arafatem. Następcą Abbasa został Korei. Nowym szefem parlamentu został Rauhi Fattouh. Po śmierci Arafata w listopadzie 2004 nowym prezydentem tymczasowo został Rauhi Fattuh, a następnie w styczniu zaprzysiężono na stanowisku prezydenta Autonomii- Abbasa. W wyniku zmian w ordynacji wyborczej w styczniu 2006 przeprowadzono wybory parlamentarne w Strefie Gazy, Zachodnim Brzegu Jordanu i Jerozolimie Wschodniej. Wybory okazały się klęską Fatah. Nowym premierem został Ismail Hanija z Hamasu, a jego partyjny kolega-Abdel Aziz Duwaik szefem parlamentu. Jednak rząd Hamasu miał duże problemy związku z odcięciem pomocy z USA i UE. Rządy Hamas upłynęły pod znakiem konfliktu z Abbasem, często starć zbrojnych. W czerwcu 2007 nastąpiła eskalacja konfliktu, prezydent Abbas rozwiązał parlament i rząd, wprowadził stan wyjątkowy i zapowiedział przeprowadzenie przyspieszonych wyborów. Jednak w wyniku walk Hanije i Hamas nadal rządzą w Gazie, zaś na Zachodnim Brzegu sytuację kontroluje nowy rząd Salama Fajjada oraz fatahowskie służby bezpieczeństwa i wojsko. Stosowana jest kara śmierci. Władzę ustawodawczą sprawuje Rada Legislacyjna. Władzę wykonawczą prezydent z radą ministrów kierowaną przez premiera. Prezydent jak i Rada Legislacyjna są wybierane w wyborach bezpośrednich.
[edytuj] Obszary zarządu terytoriów palestyńskich
Na skutek nacisków społeczności międzynarodowej, w szczególności krajów arabskich, terytoria te podzielono na obszary o różnym statusie:
- status A - tereny pod kontrolą palestyńską: Strefa Gazy, kilka większych miast na Zachodnim Brzegu
- status B - tereny pod kontrolą mieszaną: Palestyńczycy sprawują tam władzę, ale kontrolę wojskową sprawuje armia izraelska,
- status C - tereny pod kontrolą izraelską: obejmują kolonie żydowskie, drogi dojazdowe do nich oraz punkty strategiczne (np. wzgórza, źródła wody).
